رشته‎های آموزشی دریایی هنوز نوپا هستند

۱۳۹۸/۴/۲۵ سه شنبه
(0)
(0)
رشته‎های آموزشی دریایی هنوز نوپا هستند
رشته‎های آموزشی دریایی هنوز نوپا هستند

دکتر مهدی‌سعید کیاست، عضو هیات علمی دانشکده مهندسی دریای دانشگاه امیرکبیر در حالی به دانشگاه‎های کشور در ورود به تکنولوژی و فناوری‎های روز دریایی نمره 60 از 100 می‎دهد که معتقد است رشته‎های دریایی دانشگاهی اعم از مهندسی دریا با وجود عمر 20 ساله هنوز نوپا و نوظهور هستند زیرا دانشگاه‎ها هنوز با سیستم آموزشی همان 20 سال پیش کار می‎کنند در صورتی که در کشورهای دیگر رشته‎های آموزشی دریایی مانند دیگر رشته‎ها متحول شده‌اند. این استاد دانشگاه تحول در این زمینه را در گرو به‌روز شدن اساتید دانشگاهی می‎داند.

 

آقای دکتر! لطفا آخرین پژوهش‌ها و اقدامات دانشکده مهندسی دریای دانشگاه امیرکبیر را شرح دهید؟

در این دانشکده چندین پروژه‎ پژوهشی صنعتی داشته‌ایم که آخرین آنها ساخت پروانه دریای کامپوزیتی است. کارفرمای این پروژه سازمان صنایع دریایی وزارت دفاع بود به صورتی که زیر نظر آن سازمان پروپوزال تعریف و پروژه پیشنهاد و به وزارت علوم، تحقیقات و فناوری ارسال شد و با تایید آن وزراتخانه پروژه نامبرده با پشتیبانی 60 درصدی وزارت علوم و 40 درصدی سازمان صنایع دریایی انجام شد.

  ساخت پروانه دریایی کامپوزیتی 4 سال زمان برد و روی شناورهای تندرو وزارت دفاع تست و استفاده شد. البته با توجه به اینکه آن پروژه، تحقیقاتی و پژوهشی بوده است نواقصی دارد که باید در کارهای تکمیلی به صورت رفع نقص و بهینه‌سازی برطرف شود و پس از آن  تولید انبوه و تجاری‎سازی شود. ما پیشنهاد رفع نقص و بهینه‎سازی را در قالب پروژه تکمیلی به آنها ارسال کرده‌ایم و منتظر هستیم ببینیم که آیا با آن موافقت می‎شود یا خیر.   

به بیان دیگر معایب کار مشخص شده است اما بهینه‌سازی و رفع نواقص نهایی باید انجام شود تا تولید انبوه صورت گیرد.

همانطور که فرمودید این پروژه یکی از نمودهای عینی همکاری صنعت و دانشگاه بوده است،  با توجه به آن، لطفا ارتباط صنعت و دانشگاه را در وضعیت فعلی کشور ارزیابی کنید.

زمانی که دانشگاه ادعای مرز علم بودن دارد فعالیت‎های تحقیقی در  این عرصه صد در صد با صنعت ارتباط پیدا می‎کند. بنابراین در کنار کارهای تئوریک، نوآوری‌های صنعتی هم در دانشگاه خواهیم داشت. اما نکته این است که در کشور ایران مانند همه کشورهای جهان سوم در زمینه ارتباط دانشگاه با صنعت و یا صنعتی شدن کارهای دانشگاهی نمی‌توانیم از کارهای دانشگاهی حداکثر استفاده صنعتی را داشته باشیم. زیرا در این حوزه از لحاظ بالا بودن راندمان کاری رقیب برای دانشگاه بسیار زیاد است. به این معنی که وقتی شما یک محصول دانشگاهی را با محصول صنعتی وارداتی مقایسه می‎کنید، برتری راندمان آن محصول خارجی به دلیل تجربه تکنولوژی فناوری که دارند، باعث می‌شود که محصول دانشگاهی داخلی نتواند جای خودش را باز کند. مشکل دانشگاه‌ها در کشورهای جهان سوم همین موضوع است. به بیان دیگر، رقابتی که بین محصولات صنعتی دانشگاهی و محصولات صنعتی خارجی با برتری تکنولوژیکی آنها است موجب به صرفه‎تر شدن کاربرد آنها می‌شود. گفتنی است که این رقابت در بخش نظامی دیگر وجود ندارد. یعنی ما در دانشگاه‌ها هر آنچه در پیشبرد تجهیزات نظامی انجام دهیم همانی است که ته خط است زیرا رقیب در کشور ما وارد نمی‌شود حتی به دلیل تحریم  اجازه ورود به کشور را ندارد. بنابراین می‎توانیم بگوییم که محصولات صنعتی نظامی کشور جلوتر از محصولات صنعتی غیرنظامی هستند.

آنچه در ارتباط با شناورهای نظامی، خودروهای نظامی، تجهیزات پرنده و سلاح در کشور تحقیق می‌شود تقریبا بدون رقیب اما با هزینه سرسام آور تبدیل به محصول می‎شود و توانایی دانشگاه‌ها بروز می‎یابد اما در حوزه صنعت غیرنظامی به دلیل وجود رقیب، خروجی صنعتی دانشگاه‌های ما بروز و ظهور قوی ندارد.

آقای دکتر! کیفیت آموزش را در رشته‎های صنعتی در چه سطحی می‎بینید؟ آیا رضایتبخش است؟

باید اعتراف کنیم که هر چند از راه‌اندازی رشته مهندسی دریا و در کل آموزش بقیه علوم دریا و رشته‎های مرتبط با دریا حدود 20 سال می‌گذرد اما این رشته‎ها همچنان نوپا هستند. زیرا از آنجایی که اهمیت مهندسی دریایی و تکنولوژی دریایی به طور کامل در کشور باور نشده است لذا داوطلبانی که این رشته‎ها را برای تحصیل در همه مقاطع انتخاب می‎کنند جزو داوطلبان سطح بالای کنکور نیستند . از طرف دیگر زمانی یک رشته جزو رشته‎های رده اول و سطح بالای دانشگاه و کشور قرار می‌گیرد و محققان و دانشمندان رده بالای رشته روی آن کار می‎کنند که آن رشته در کشور، هم از نظر کاربرد و هم استفاده در جامعه در رده بالایی باشد که متاسفانه در ایران چنین نیست. مثلا حمل و نقل دریایی با وجود اینکه بالغ بر 90 درصد تجارت کشور را انجام میدهد اما به راحتی به شرکت‌ها و خطوط خارجی سپرده شده است و بخش محدودی از آن در دست شرکت‎های داخلی است. البته وجود سازمان‎های تخصصی مانند سازمان بنادر ودریانوردی، سازمان تاسیسات دریایی و سازمان‌های دریایی نظامی و غیرنظامی متعددی در کشور نشان از آن دارد که نسبت به سال‎های گذشته پیشرفت داشته‎ایم اما به همین دلیل که ما توجه به دریا را از سال‌های اخیر آغاز کرده‎ایم و جامعه و مسائل غیرنظامی و نظامی هم در سنوات اخیر به دریا توجه کرده‎اند، جایگاه آموزش مهندسی دریا و رشته‎های مرتبط با دریا در یک سطح در حال رشد هستند و هنوز هم به آن جایگاه شایسته در کشوری که صادرات و وارداتش از طریق دریا است نرسیده‎است.

آیا دانشگاه‌های کشور به فناوری‌های نوین صنعتی در حوزه دریا ورود کرده‌اند یا خیر؟

بله، صنایع دریایی و دانشگاه‎های کشور از تکنولوژی‌های نوین هم استفاده می‎کنند مانند همان موتور دریایی کامپوزیتی که یک صنعت هایتک شناخته می‎شود. اما در واقع اگر بخواهیم به دانشگاه‎ها در ورود به حوزه تکنولوژی‌های نوین از 100 نمره دهیم من نمره 60 را می‎دهم زیرا نه آخرین دستاوردهای دریایی دنیا را در اختیار داریم و نه اینکه بی‌اطلاع هستیم.

وقتی از حیث تکنولوژی‌ها و فناوری‎های دریایی دانشگاه‌های داخلی و خارجی را با هم مقایسه می‎کنیم در می‎یابیم که رشته‎های دریایی دانشگاه‎های خارج مانند دیگر رشته‎ها متحول شده‌اند و ساختار جدیدی گرفته‌اند در صورتی که ما از همان سیستم آموزشی 20 سال گذشته بهره می‎بریم که به‌روز نیست و به‌روز کردن آنها به اساتید و مراجع علمی به‌روز نیاز دارد.

 

*این مصاحبه در ویژه‌نامه بیستمین همایش صنایع دریایی که در تاریخ 26 و 27 آذر  در جزیره کیش برگزار شد منتشر شده‌است. نسخه الکترونیکی این ویژه‌نامه را می‌توانید از اینجا دریافت نمایید.

نظرات کاربران
*نام و نام خانوادگی
* پست الکترونیک
* متن پیام

بستن
*نام و نام خانوادگی
* پست الکترونیک
* متن پیام

0 نظر
شرکت سازنده